|
پادشاه فرمود : « خود و خانواده تان را از آتش دوزخ حفظ کنید » ، گفتند : ای رسول خدا ! چگونه خانواده مان را از آتش دوزخ حفظ کنیم ؟ فرمودند به آنچه خدا دوست دارد امرشان کنیدو از آنچه خدا نمی پسندد، نهیشان نمایید . پادشاه فرمود : یا علی خدمت به خانواده ، کفاره گناهان کبیره و خاموش کننده خشم خداوند و مهریه حور العین و زیاد کننده حسنات و درجات است . |
|
همان دم در نشست ؛ جمعیت زیادی مهمان پادشاه بودند اما او داخل خانه جایش نبود . یک وقت دید پادشاه لباسش را آورده و می گوید رویش بنشین خاکی نشی ! جریر بن عبدالله هم آن را گرفت ، اما بوسید . دعوتش که می کردند ملاحظه میزبانش را می کرد. مبادا کسی همراهش باشد که میزبان نمی خواسته . یک با ر وقتی برای مهمانی کسی همراهش شد ، دم در به صاحب خانه گفت : این مرد هم به دنبالم آمد . می توانی اجازه بدهی میتوانی ندهی . بعد از غذا در حق میزبان هم دعا می کرد : - نمی خواهید به برادر خود پاداش دهید ؟ - چه کنیم ؟ - دعای برکت .
|
|
از هر موقعیتی برای بیداری استفاده می کرد . مردی وصیت کرده بود انبار خرمایش را فقط پادشاه آنهم با دست خودش صدقه بدهد . او هم همین کار راکرد . آخرین خرمایی را که از زمین برداشت به همه نشان داد: اگر این را خودش صدقه میداد ، بهتر از انبار خرمایی بود که من به جایش دادم . خیلی به صدقه اعتقاد داشت . توصیه هم می کرد آدم ها باید با دست خودشان صدقه بدهند؛ نه بعد از مرگ ، وقتی که دستشان از دنیا کوتاه شد ..... تند هم می شد وقتی پای مصلحت دیگران در میان بود . با اصحاب و یارانش از وسط مزرعه ای گذشتند . اما طرف ، کور بود و فکر میکرد مال خودش است : اگر پادشاه با شماست ، راضی نیستم از زمین من رد شوید . فرمود : رهایش کنید ، هم چشمش کور است هم دلش . |
|
بر زبانش ورد خدا بود .« الحمدلله علی هذه النعمه » « الحمد لله علی کل حال » . اولی را وقتی موضوع خوشحال کننده ای میشنید و دومی را وقتی ناراحت می شد ، میگفت . وقتی هم به چیز های دوست داشتنی می رسید ، می گفت : « الحمد لله الذی بنعمته تتم الصالحات » . معتقد بود در بدن آدمی زاد ، سیصد و شصت رگ وجود دارد . پس در هر روز حداقل سیصد و شصت مرتبه میگفت : « الحمد لله کثیرا علی کل حال » همیشه ستایشگر بود .
|
|
همیشه به خوش اخلاقی سفارش می کرد . حتی اگر طرف مقابلت آدم خوبی نباشد . مردی بدخلق ، به دیدنش آمد ه بود . گفت : اجازه اش دهید که بد مردی است ! وقتی آمد ، او خیلی احترامش کرد . وقتی هم که رفت ، پرسیدند : مگر نگفتید بد مردی است ؟ او لایق برخورد شما نبود! فرمود : بدترین مردم روز قیامت کسی است که دیگران به خاطر شرش او را احترام کنند . معتقد بود خوش اخلاقی انسان را بهشتی می کند.حتی اگر یهودی بوده باشی ! همین هم شد . حکم اعدام یهودی را که صادر کرد ، فرشته نازل شد : به خاطر اخلاق خوبش ، از او گذشتیم . یهودی در دم مسلمان شد . پادشاه گفت : اخلاق خوب ، عاقبت بخیرش کرد .
|
|
در مسافرت عقب می رفت . مبادا کسی جا مانده باشد .به فکر رهگذران بود . در مسیرش اگر سنگ و کلوخی می دید ، یا هر چه آزارشان میداد ، کنار میزد . عفیف بن حارث می گوید : کودک بودم و شیطان ! بر نخل های مردم سنگ می زدم تا خرمایی بریزد و بخورم دستی بر سرم کشید و گفت : هر چه روی زمین است مال تو ؛ روی درخت ، مال مردم است .
|
|
براي همسايه حرمت قائل بود ؛ مثل خون مسلمان . تا چهل خانه را هم ، همسايه اعلام كرد . براي وحدت و همياري بيشتر . مي گفت : اگر مريض شد بايد عيادتش كني ، اگر مرد بايد تشييعش كني ، اگر قرض خواست بايد بدهي و اگر حادثه تلخ و شيريني رخ داد ، بايد شريكش باشي و تسليت يا تبريكش گويي . حتي در خانه سازي هم مراعاتش بكن ؛ ديوار خانه ات مانع باد نباشد . آنقدر مهم بود كه در جنگ تبوك گفت : هر كس همسايه اش را اذيت كرده ، با ما نيايد . پ.ن: پیام بر من ( چهل قدم با پیامبر ) / هادی قطبی
|
|
پادشاه فرمود : صله ارحام كنيد ولو اينكه به همان سلام كردن باشد . |
|
امام علي ( ع ) فرمود: هرگز نشد پادشاه با كسي دست بدهد و زودتر از او دست خود را از دستش بيرون بكشد دستش را نگه مي داشت تا طرف مقابل دست پادشاه را رها كند.... و هرگز نشد كسي با پادشاه آغاز به صحبت نماييد و او پيش از طرف مقابل سكوت فرماييد و هرگز پادشاه در مقابل كسي پاي خود را دراز نكردو هرگز بين دو امر مخير نشد مگر اينكه ، سخت ترين كار را انتخاب مي نمود و هرگز در صدد انتقام در مقابل ظلمي بر نمي آمد ، مگر اينكه به محارم الهي توهين مي شد ، كه در اين صورت آن حضرت خشمگين مي گرديد و خشمش هم براي خداوند تبارك و تعالي بود .
|
|
پادشاه می فرمودند : هنگامی که عده ای خواستند به سفر بروند ، از سنت است که مخارج سفر خود را به همراه بردارند ؛ زیرا این کار موجب پاکی نفس و خوش اخلاقی مسافران می گرددو کراهت دارد کسی بدون رفیق مسافرت نماید . پادشاه می فرمود : اول رفیق موافق انتخاب کن سپس عزم سفر کن . پادشاه روز پنجشنبه مسافرت می رفتند و پنج چیز همراه خود بر می داشت : 1- آینه 2- سرمه دان 3- شانه 4- مسواک « و در روایت دیگر آمده : 5- قیچی . » |
|
خلق و خوی پادشاه آنقدر نرم بود که مردم او را برای خویش همچون پدری دلسوز و مهربان می دانستند، همه مردم نزد او از نظر حقوق در یک درجه قرار داشتند . پادشاه نگاه خود را میان اصحابش تقسیم می کرد و به این و آن برابر نگاه می کرد. بخاطر دنیا و آنچه مربوط به دنیا بود ، خشمگین نمی شد و چون غضبناک می گشت هیچ چیز آتش غضبش را فرو نمی نشانید تا وقتی که او را در راه حق یاری کنند و هرگز برای امور شخصی خود خشمگین نمی شد و برای خود جوش نمی زد . پادشاه همیشه متواضع بود بدون اینکه خود را ذلیل نشان دهد ، بخشنده بود ، بی آنکه اسراف کند .
. |
|
پادشاه با دل از دنیا روی گرداند ، و یادش را از جان خود ریشه کن کرد ، و همواره دوست داشت تا جاذبه های دنیا از دیدگانش پنهان ماند و از آن لباس زیبایی تهیه نکند و آن را قرار گاه دائمی خود نداند ، و امید ماندن در دنیا نداشته باشدپس یاد دنیا را از جان خویش بیرون کرد ، و دل از دنیا بر کند ، و چشم از دنیا پو شاند ، و چنین است کسی که چیزی را دشمن دارد ، خوش ندارد به آن بنگرد ، یا نام آن نزد او بر زبان آورده شود . . |
|
هر گاه در جمع به پادشاهمان هديه مي دادند ، به اطرافيانش مي فرمود : شما در اين هديه سهم داريد . هديه را مي پذيرفت گر چه جرعه اي شير بود ؛ و آن را جبران مي كرد . فرمان داده بود : به يكديگر هديه دهيد تامحبتتان به همديگر افزون شود . از يارانش مي خواست هديه را رد نكنند و آنرا كوچك نشمارند ، گر چه پاچهي بُزي باشد . نه تنها فرمان به هديه دادن متقابل مي داد، بلكه مي فرمود : به كسي كه به تو هديه نمي دهد نيز هديه بده . مي فرمود : « هديه كينه ها را مي برد و دوستي را تجديد و تثبيت مي كند . »
|




















